Actueel ►► zie voor de agenda en het meest recente nieuws de laatste "Tentakel", of volg ons via RSS of Facebug.

1000-soortendag 2013 (geplaatst 11 juni 2013)

8 juni organiseerde EIS, in samenwerking met het Natuurhistorisch Genootschap in Limburg, waarneming.nl, Staatsbosbeheer en het Limburgs Landschap wederom een geslaagde 1000-soortendag. Dit jaar werd deze gehouden in het Roerdal. Ook in 2013 is het streefgetal van 1000 soorten weer relatief eenvoudig gehaald.

Op YouTube staat een korte filmische impressie van de dag met o.a. nachtvlinders en kokerjuffers op licht, de opening, beelden uit de Turfkoelen, een ongeduldige akkerhommel, beekjuffers boven de Roer, de juweelzweefvlieg, beelden uit het Hoosden, mestmugjes-orgie, een (vergeefse) poging tot het vangen van rookvliegjes en de afsluitende BBQ.



EIS goes Facebug (geplaatst 6 juni 2013)

EIS-Nederland heeft sinds deze maand een eigen pagina op Facebook. Op de pagina zullen we onder andere de EIS-nieuwtjes plaatsen.

Voor meer info bezoek onze Facebug-pagina.


Gezocht: vliegende herten rond Nijmegen (geplaatst 6 juni 2013)

Naturalis, EIS-Nederland en Bureau Natuurbalans - Limes Divergens doen onderzoek naar het vliegend hert. Het Rijk van Nijmegen herbergt een van de kleinste verspreidingsgebieden van deze beschermde kever in Nederland.

Er bevinden zich drie sterk geïsoleerde en deels onder druk staande populaties. Om deze te behouden zijn verschillende maatregelen uitgevoerd. Om erachter te komen of dit gewerkt heeft en of het vliegend hert misschien ook elders in het Rijk van Nijmegen voorkomt, roepen we u op uw waarnemingen door te geven.

Voor meer info zie Natuurbericht.


Bike for nature (geplaatst 23 mei 2013)

Op zaterdag 25 en zondag 26 mei 2013 fietst een team natuurliefhebbers van "Sportschool De Open Lucht" non-stop 426km van Den Helder naar Maastricht om geld bijeen te brengen waarmee natuur aangekocht kan worden die anders verloren dreigt te gaan: Bike4Nature.

Op natuur en landschap wordt de komende jaren maar liefst 200 miljoen euro bezuinigd. Niet alleen sterven planten en dieren hierdoor uit, uiteindelijk raakt het ook onszelf. Natuur en landschap zijn van groot belang voor de vele miljoenen mensen die graag willen sporten in de open lucht. Want waar zouden alle hardlopers, wielrenners en skeeleraars terecht kunnen zonder natuur en landschap? Nederland telt 1,5 miljoen (amateur)wielrenners en maar liefst 4 miljoen mensen loopt met enige regelmaat hard, waarvan 2,1 miljoen ten minste één keer in de week. Daarnaast zijn er ook nog skeeleraars, roeiers, zwemmers, windsurfers en allerlei andere sporters die in de buitenlucht hun sport beoefenen. Zij hebben allemaal baat bij een schoon, mooi verzorgd, fris en goed toegankelijk buitengebied.

Al deze mensen maken gratis gebruik van wat de initiatiefnemers noemen: Sportschool de Open Lucht, de mooiste en grootste sportschool van Nederland. Maar nog niet iedereen is zich bewust van het feit dat het landschap en de natuur waarin zij hun sport beoefenen het resultaat zijn van een inspanning. Door deel te nemen aan verschillende sportevenementen en/of door deze zelf te organiseren wil "Sportschool De Open Lucht" natuur en landschap bij sporters op de kaart zetten als goed doel. Dat onze natuur en landschap in de nabije toekomst behouden blijft, is helaas allerminst een gegeven. De biodiversiteit en de kwaliteit van onze leefomgeving gaat achteruit en de verregaande bezuinigingen op de natuur enerzijds en de onevenredig grote nadruk op eenzijdige economische ontwikkelingen anderzijds maken dat natuur en landschap blijvend onder grote druk staan.

Je kan dit project steunen door een bijdrage te storten op ASN 707917549 t.n.v. Turnhout o.v.v. "Sportschool de Open Lucht". De geworven gelden zullen worden aangewend om natuur aan te kopen die verloren dreigt te gaan.

Voor meer info zie de Facebookpagina van Bike4Nature.


Veldwerkplaats Millingerwaard (geplaatst 13 mei 2013)

De natuurontwikkelingsprojecten langs de rivieren gaven veel karakteristieke planten en dieren een stevige duw in de rug. Kijk maar in de rapporten van de Flora- en Faunawerkgroep en van Rijn-in-Beeld. Maar niet alle soorten profiteren even hard. Ra ra hoe kan dat? Waarom is de ene soort succesvoller dan de ander? Waarom blijven sommige soorten achter bij de verwachtingen? Speelt de factor tijd een rol? Ontbreekt er iets specifieks?

Het kennisnetwerk Ontwikkeling en Beheer Natuurkwaliteit (OBN) raakte geboeid door de mix van positieve en minder positieve monitoringresultaten. OBN probeert de vinger te leggen op de achterliggende oorzaken. Door de succes- en faalfactoren in beeld te brengen, kunnen inrichting en beheer van uiterwaarden verbeteren.

In opdracht van OBN doet Wageningen Universiteit onderzoek naar de vegetatieontwikkelingen op oeverwallen (stroomdalgraslanden). De Millingerwaard speelt een belangrijke rol in dat onderzoek. Alterra, EIS en Stichting Bargerveen doen onderzoek naar knelpunten voor de fauna.

Op zaterdag 1 juni organiseert OBN ism Flora- en Faunawerkgroep Gelderse Poort een veldwerkplaats in de Millingerwaard. Beide OBN-projecten hebben een sterke link met de Millingerwaard en het monitoringwerk van de Flora- en Faunawerkgroep was een belangrijke trigger. Daarom willen de OBN-onderzoekers graag alle flora- en faunamensen uitnodigen om de belangrijkste aanknopingspunten voor natuurherstel op locatie te verkennen.

Voor meer info zie de flyer.


Atlasproject “Leuke vliegen” (geplaatst 16 april 2013)

Bij EIS hebben we het idee opgevat om een nieuw atlasproject op te starten, in navolging van het succesvolle zweefvliegenproject van enkele jaren geleden. Hiervoor hebben we gekozen voor enkele groepen vliegen die opvallen vanwege hun uiterlijk of gedrag: blaaskopvliegen, wolzwevers, roofvliegen, wapenvliegen en dazen. Dit project wordt uitgevoerd door EIS in samenwerking met waarneming.nl, de sectie Diptera van de Nederlandse Entomologische Vereniging en de beide jeugdbonden voor natuurstudie; NJN en JNM.

Op waarneming.nl is een projectpagina ingericht (die net online is): waarneming.nl/vliegen_start.php, ook te vinden via de waarneming.nl-homepage en vervolgens 'projecten'. Om de groepen toegankelijker te maken voor eventuele nieuwe waarnemers hebben alle soorten een Nederlandse naam gekregen, daarnaast hebben alle soorten een soorttekst gekregen met informatie over herkenning, gelijkende soorten, biotoop en voorkomen. De teksten van de dazen en roofvliegen zijn nog niet helemaal af, maar die komen er binnenkort aan.

Meer informatie is te vinden op de projectpagina.


Workshop Rode Lijst Europese sprinkhanen (geplaatst 16 april 2013)

Van 11-13 april vond de workshop IUCN Redlisting of European Orthoptera plaats te Naturalis. De bijeenkomst werd mede georganiseerd door EIS-Nederland. Onder begeleiding van een trainer van de IUCN leerden 13 sprinkhaanspecialisten uit negen Europese landen hoe de richtlijnen voor een rodelijst-beoordeling toegepast moeten worden.

In Europa komen zo'n 1000 soorten sprinkhanen en krekels voor, waarvan er nu ruim 100 voorzien zijn van een beoordeling. De meeste bedreigde soorten bevinden zich in het zuiden van Europa, met vele endemen van bergtoppen, eilanden en grotten.


Themanummer exoten Natura (geplaatst 8 april 2013)

Onlangs is bij de achterban van de KNNV en alle PGO's een themanummer van het KNNV-tijdschrift Natura over exoten op de mat gevallen. Dit nummer is voortgekomen uit het Signaleringsproject Exoten, dat op initiatief van het Team Invasieve Exoten (Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit) is opgestart en waarin tal van organisaties samenwerken.

Het Signaleringsproject Exoten heeft als doel vrijwilligers te enthousiasmeren uit te kijken naar exoten en waarnemingen te melden. Goede, actuele exotenwaarnemingen zijn belangrijk voor terreinbeheerders, natuurorganisaties, natuurliefhebbers, wetenschappers en beleidsmakers. Het themanummer geeft een overzicht van de vele facetten van exoten in Nederland.

Via deze link kunt u de PDF van het themanummer downloaden. Mocht u geïnteresseerd zijn in een papieren exemplaar, neem dan contact op met de KNNV via info@knnvuitgeverij.nl, zolang de voorraad strekt.

Dierenzoeker maakt kans op Gouden @penstaart (geplaatst 23 maart 2013)

De Dierenzoeker is genomineerd voor de Gouden @penstaart! Naturalis Biodiversity Center, Het Klokhuis en EIS-Nederland dingen mee naar deze symbolische prijs in de categorie 'Beste website voor kinderen'.

De Gouden @penstaart is een publieksprijs; je kan van 22 maart tot en met 15 april 2013 stemmen op je favoriet op de website www.goudenapenstaart.nl. We vinden het uiteraard erg leuk als je op de Dierenzoeker stemt en anderen oproept ook hun stem uit te brengen.

Ruim 200 web- en app-initiatieven meldden zich de afgelopen tijd aan voor de prestigieuze prijs. De Gouden @penstaarttrofee wordt jaarlijks uitgereikt aan makers van de beste kinderwebsites en kinder-apps van Nederland. Onderscheiden websites en apps ontvangen vrije publiciteit.

Het initiatief wordt gedragen door het programma Digivaardig & Digiveilig, Mediawijzer.net, stichting Mijn Kind Online en Waag Society en mede mogelijk gemaakt door de Europese Unie. De winnaars van de Gouden @penstaart voor beste websites gaan door naar de Europese eindronde, door de EU georganiseerd.

Dit jaar is de uitreiking op 17 april bij Beeld en Geluid in Hilversum.


Workshops Praktisch natuurbeheer voor levensgemeenschappen 2013 (geplaatst 14 maart 2013)

Met een samenwerkingsverband van Sovon, De Vlinderstichting, Zoogdiervereniging, FLORON, European Invertebrate Survey - Nederland, Stichting Bargerveen, Wildernistrek, de afdeling Milieukunde van de Radboud Universiteit Nijmegen en RAVON, is een reeks praktische workshops opgezet over het beheer van acht levensgemeenschappen: Kustduinen, Beekdalen, Heide en hoogveen, Laagveenmoerassen, Rivierenlandschap, Heuvelland, Agrarisch cultuurlandschap, Urbane natuur.

Per levensgemeenschap is er een op zichzelf staande workshop, bestaande uit twee cursusdagen; half theorie, half praktijk. U kiest dus de workshop(s) over de levensgemeenschap(pen) van uw interesse.

De cursusdagen hebben een interactief karakter en worden begeleid door drie docenten vanuit de organiserende partijen. Het veldgedeelte wordt in de meeste gevallen bovendien begeleid door een lokale beheerder of deskundige. Daarmee zijn er dus volop kansen om van gedachte te wisselen en zaken vanuit diverse soortgroepen en gezichtspunten te belichten. Download hier de cursusflyer.

Voor meer informatie en aanmelden: www.ravon.nl/natuurbeheer

Deze workshopreeks is mogelijk gemaakt dankzij financiering vanuit de Regeling Draagvlak Natuur (RDN) van het ministerie van Economische Zaken.


PDFs Nederlandse Faunistische Mededelingen 32 t/m 34 on-line (geplaatst 7 maart 2013)

Vandaag zijn alle publicaties van de Nederlandse Faunistische Mededelingen (NFM) 32 tot en met 34 als PDF on-line gezet. Nummer 32 bevat een overzicht van de Nederlandse Leptolida. Nummer 33 bevat artikelen over de prachtvlieg Melieria picta, de blaaskopvlieg Leopoldius valvatus, de esdoorntandvlinder Ptilodon cucullina en een verslag van een inventarisatie van algen en macrofauna van harde substrata van de Nederlandse Waddenzee.

In nummer 34 artikelen en mededelingen over twee nieuwe sprinkhanen, een nieuwe boktor, een nieuwe langsteelgraafwesp, een nieuwe borstelworm en diverse nieuwe mosmijten voor Nederland; herontdekkingen en bevestigingen van het voorkomen in Nederland van een wants, een bladsprietkever en een duizendpoot; en de tweede aanvulling op de naamlijst van Nederlandse sluipvliegen.

De PDFs zijn te vinden en te downloaden via de NFM-website.


Nachtvlinders belicht (geplaatst 5 maart 2013)

Nachtvlinders hebben een grote ecologische betekenis, maar het gaat niet goed met de nachtvlinders in ons land. Slechts 35% van de Nederlandse nachtvlinders is momenteel niet bedreigd. Van de 841 soorten nachtvlinders die zijn meegenomen in de berekeningen zijn er 70 al uit ons land verdwenen, 63 soorten zijn ernstig bedreigd en 102 staan als bedreigd op de lijst. Ruim 230 soorten zijn kwetsbaar of gevoelig, terwijl er nog geen 300 soorten in de categorie 'momenteel niet bedreigd' vallen. De voorlopige Rode Lijst staat in het boekje 'Nachtvlinders belicht', dat zaterdag 2 maart op de Landelijke Vlinderdag is gepresenteerd.

Net als in andere delen van Europa is er sprake van een alarmerende achteruitgang van veel soorten. Een belangrijk onderdeel van de natuur is dus bezig te verdwijnen. Daarom verdienen ze een plaats in het Nederlandse en Europese natuurbeleid en dienen ze effectief beschermd te worden. Dat is de boodschap die De Vlinderstichting en de Werkgroep Vlinderfaunistiek van EIS-Nederland met deze publicatie willen uitdragen. Het boekje is vanaf deze week in de boekhandel te verkrijgen.


Digitale Kokerjuffer 15 on-line (geplaatst 30 januari 2013)

David Tempelman en Koen Lock verzorgde weer een nieuwe, 15e Digitale Kokerjuffer.

De Digitale kokerjuffer is de halfjaarlijks verschijnende digitale nieuwsbrief van de EIS werkgroep Trichoptera. De nieuwsbrief is bedoeld om geïnteresseerden in kokerjuffers of schietmotten op de hoogte te brengen van recente ontwikkelingen over Trichoptera. De nieuwsbrief is de opvolger van de Nederlandse kokerjuffer die tot 2011 door Bert Higler werd samengesteld.

Meer nieuws over de werkgroep kokerjuffers is te vinden op de werkgroeppagina.


Kijk op Exoten Nummer 3 (geplaatst 29 januari 2013)

In deze derde editie van Kijk op Exoten weer aandacht voor een aantal interessante exoten die al in Nederland aanwezig zijn, of door specialisten de komende jaren verwacht worden. Met deze informatie verwachten we de kans te vergroten op het tijdig signaleren van dergelijke soorten. We hopen van harte dat u bereid bent de waarnemingen online te melden via Waarneming.nl, Telmee.nl, of -voor de sportvissers- Mijnvismaat.nl.

Op de achterzijde van de nieuwsbrief ziet u hoe u zich ook aan kunt melden. Inmiddels hebben al ruim 500 mensen zich daarvoor aangemeld!! Wij hopen dat u Kijk op Exoten weer met plezier zult lezen.

Kijk op Exoten Nummer 3 is hier te downloaden.


Nieuwbrief SPINED 32 on-line (geplaatst 10 januari 2013)

Het nieuwste nummer van SPINED, de nieuwsbrief van de EIS-werkgroep Spinnen, is vanaf vandaag in PDF beschikbaar op de SPINED-pagina.

Via eis-nederland.nl/spinnen zijn als vanouds de meest recente versies van de Catalogus van de Nederlandse spinnen, de "Verspreiding van de spinnen van Nederland over de provincies" en de "Soortenlijst van de Nederlandse spinnen met codenummers" te raadplegen.


Jaar van de Bij wint prijs! (geplaatst 4 januari 2013)

Bijen krijgen steun van de Klaas Jan Huntelaar Foundation. Aan de hand van het aantal stemmen van bezoekers op de website is uiteindelijk 'het jaar van de Bij' tot winnaar van het jaarproject uitgeroepen en kan rekenen op een bijdrage van 20.000 euro. Het Jaar van de Bij is uitgevoerd door een coalitie van vijf partijen: KNNV, Bijenstichting, EIS, IVN en Nederlandse Bijenhouders Vereniging. Met deze bijdrage kan een deel van het belangrijke werk voor de Bij worden voortgezet. De Klaas Jan Huntelaar Foundation heeft het project gekozen vanwege de belangrijke rol die de bij inneemt in vorming van de basis voor leven. Want onze voedselvoorziening is voor een aanzienlijk deel afhankelijk van het bestuivende werk van bijen.

Meer info op de website van de Klaas Jan Huntelaar Foundation


Huiskrekel kwetsbaar, zadelsprinkhaan ernstig bedreigd (geplaatst 19 december 2012)

Zadelsprinkhaan, wrattenbijter, kleine wrattenbijter en bosdoorntje. Vier soorten sprinkhanen die ernstig bedreigd zijn volgens het voorstel voor de Rode Lijst van de Nederlandse sprinkhanen en krekels. Deze lijst geeft aan welke soorten bedreigd of zelfs verdwenen zijn. Zelfs de huiskrekel, vroeger een algemene verschijning, heeft een plaatsje op de Rode Lijst gekregen.

Een Rode Lijst is een publicatie van de Rijksoverheid waarin gesignaleerd wordt hoe het gaat met een bepaalde groep dieren of planten: welke soorten zijn bedreigd of verdwenen en welke niet? Zo'n Rode Lijst is nu voor de tweede keer opgesteld voor de Nederlandse sprinkhanen en krekels. Dit is gedaan aan de hand van meer dan 270.000 waarnemingen van deze insecten, verzameld door vrijwilligers in heel Nederland.

Van 44 soorten sprinkhanen en krekels die zich in Nederland regelmatig voortplanten, is op basis van criteria van zeldzaamheid en voor- of achteruitgang bepaald of ze op de Rode Lijst moeten worden opgenomen. Dit bleek voor 14 soorten het geval. Deze zijn als volgt verdeeld over de bedreigingscategorieën:
  • 3 Verdwenen uit Nederland
  • 4 Ernstig bedreigd
  • 3 Kwetsbaar
  • 4 Gevoelig
Vergeleken met de vorige Rode Lijst (1999) is de situatie niet verbeterd. Het aantal verdwenen soorten is zelfs toegenomen van twee naar drie: het is nu zeker dat de weidesprinkhaan zich niet meer in ons land voortplant. Soorten van schrale, open natuurgebieden, zoals heide en voedselarme graslanden, zijn het sterkst bedreigd. Dergelijke gebieden staan in Nederland al decennialang onder druk als gevolg van verbossing, vergrassing en vermossing. Hier weten wrattenbijter, zadelsprinkhaan en bosdoorntje zich nog maar nauwelijks te handhaven.

Het voorstel voor de nieuwe Rode Lijst Sprinkhanen en krekels is opgesteld door EIS-Nederland, in opdracht van het Ministerie van Economische Zaken (Directie Natuur en Biodiversiteit). De lijst wordt officieel van kracht wanneer het Ministerie deze publiceert in de Staatscourant.

Download het rapport hier.


Natuur van Nederland deel 11. De Nederlandse bijen (Hymenoptera: Apoidea s.l.) (geplaatst 14 december 2012)

Meer dan 130 geïnteresseerden bezochten op 13 december de presentatie van het 'het bijenboek'. Het resultaat van het jarenlange project mag er zijn: 544 pagina's vol met informatie over alle 358 Nederlandse soorten, voorzien van talrijke foto's en ingeleid door uitgebreide algemene hoofdstukken over alle zaken die bijen zo interessant maken.

Wat EIS en de auteurs betreft betekent de publicatie van dit boek, die samenvalt met de afsluiting van het Jaar van de Bij, zeker geen einde van de aandacht voor bijen. Eerder moet het verschijnen van het boek juist een stimulans zijn om bijen meer dan ooit in natuurbeleid, -beheer en onderzoek te betrekken.

Gelukkig zijn de signalen wat dit betreft hoopvol. Landelijke en provinciale overheden, evenals natuurbeschermingsorganisaties, tonen een groeiende belangstelling voor deze insecten. EIS zal dan ook zeker zijn best blijven doen om het databestand actueel te houden en Nederlandse bijenliefhebbers hulp te bieden bij onderzoek naar en publicaties over faunistiek en ecologie van de Nederlandse bijen.


Klokhuis, EIS en Naturalis winnen Natuurprijs 2012 (geplaatst 1 december 2012)

De Nationaal Groenfonds Natuurprijs 2012 is gewonnen door de Dierenzoeker.

De Dierenzoeker is een mobiele website waarmee kinderen eenvoudig via internet kunnen uitvinden hoe de dieren in de tuin heten. Deze is beschikbaar via www.dierenzoeker.nl, ook op smartphones. Door vragen te beantwoorden over het gedrag en uiterlijk van een dier kunnen de 400 meest voorkomende dieren in de directe leefomgeving op naam worden gebracht.

Het project is een samenwerking tussen Naturalis, Klokhuis en EIS-Nederland. De prijs bestaat uit 10.000 euro, waarmee waarschijnlijk de omvorming naar een app gerealiseerd gaat worden.

Voor meer info over de Dierenzoeker zie het introductiefilmpje op YouTube.


EIS-dag 19 januari 2013 - Insecten hoe kom je er vanaf? (geplaatst 29 november 2012)

Ook dit jaar trekt Stichting EIS weer een winterse zaterdag in januari uit voor het consumeren en uitwisselen van kennis over ongewervelden. Betrokkenen bij EIS en andere geïnteresseerden zijn van harte welkom om op zaterdag 19 januari 2013 vanaf 13.00 deel te nemen aan de EIS-dag. Dit jaar is het thema "Insecten hoe kom je er vanaf?!".

De EIS-dag zal gehouden worden in het auditorium van museum Naturalis te Leiden. Museum Naturalis ligt achter het centraal station van Leiden, vlakbij het Leids Universitair Medisch Centrum. Een routebeschrijving vindt u op: de website van Naturalis.

Klik hier voor het volledige programma.


Welkom in de natuur (geplaatst 16 november 2012)

Op welke manier kunnen we er voor zorgen dat bezoekers zich welkom voelen in de natuur? Welke rol spelen de natuur- en recreatieorganisaties bij het aantrekkelijk maken van natuur en landschap in de toekomst? En hoe kan dit een meerwaarde opleveren voor het natuurbeheer? Deze en andere vragen worden beantwoord tijdens de Kennisdag 'Welkom in de natuur' op donderdag 29 november 2012 op Hogeschool Van Hall Larenstein in Velp.

Klik hier voor het volledige programma en informatie over inschrijven.


Landelijk VOFF-dag 24 november 2012: Exoten; van waarnemen tot actie (geplaatst 22 oktober 2012)

Op zaterdag 24 november 2012 vindt in Nijmegen de Landelijke Dag plaats. Deze wordt georganiseerd door Sovon in samenwerking met de Nederlandse Ornithologische Unie (NOU), Vogelbescherming Nederland en de Stichting VOFF.

Het door de VOFF georganiseerde parallelprogramma tijdens deze dag staat in het teken van exoten. In een serie lezingen wordt dit thema nader belicht. Daarnaast zijn er tal van stands van organisaties, werkgroepen, boek- en veldmaterialenverkopers en aanbieders van natuurreizen. Deze dag is vrij toegankelijk en interessant voor iedereen die geïnteresseerd is in de Nederlandse -én exotische- flora en fauna.

Het programma voor de VOFF-exotendag is hier te vinden. Het evenement vindt plaats op de Universiteit Nijmegen in de Refter, de hal van het Erasmusgebouw en in het bijbehorende collegezalencomplex. De Landelijke Dag 2012 is voor alle belangstellenden gratis te bezoeken. Meer informatie is te vinden op de SOVON-website.

De VOFF (Stichting VeldOnderzoek Flora en Fauna) is het samenwerkingsverband van de PGO's, waaronder EIS Nederland.


Kijk op Exoten Nummer 2 (geplaatst 27 september 2012)

In deze tweede editie van Kijk op Exoten weer aandacht voor een aantal interessante exoten die al in Nederland aanwezig zijn, of door specialisten de komende jaren verwacht worden. Met deze informatie verwachten we de kans te vergroten op het tijdig signaleren van dergelijke soorten. We hopen van harte dat u bereid bent de waarnemingen online te melden via Waarneming.nl, Telmee.nl, of -voor de sportvissers- Mijnvismaat.nl.

Na het uitkomen van de eerste editie schreven zich in korte tijd 300 mensen in om Kijk op Exoten voortaan automatisch toegemaild te krijgen; een mooi resultaat! Op de achterzijde van de nieuwsbrief ziet u hoe u zich ook aan kunt melden. Wij hopen dat u Kijk op Exoten weer met plezier zult lezen.

Kijk op Exoten Nummer 2 is hier te downloaden.


Digitale Kokerjuffer 14 on-line (geplaatst 26 juli 2012)

David Tempelman en Koen Lock verzorgde weer een nieuwe, 14e Digitale Kokerjuffer.

De Digitale kokerjuffer is een halfjaarlijks verschijnende digitale nieuwsbrief met nieuws over kokerkjufferonderzoek in Nederland en België. Het is de opvolger van de Nederlandse kokerjuffer die tot vorig jaar door Bert Higler werd samengesteld.

Meer nieuws over de werkgroep kokerjuffers is te vinden op de werkgroeppagina.


Website verspreidingsonderzoek vlinders en libellen (geplaatst 17 juli 2012)

Voor het jaarlijkse Verspreidingsonderzoek willen De Vlinderstichting en EIS-Nederland van een aantal vlinder- en libellensoorten weten waar ze precies nog voorkomen. Van sommige plekken weten we wel dat ze er zo'n vijf jaar geleden nog gezien zijn, maar ontbreken waarnemingen uit de laatste jaren. Is de soort daar verdwenen of is er gewoon niet naar gezocht? Wij vragen waarnemers om die plekken te bezoeken en om heel gericht te gaan kijken of de soort er nog voorkomt. De gegevens die daaruit voortkomen kunnen we gebruiken om vlinders en libellen doelgerichter te beschermen.

Als je mee wilt helpen dan kan dat door gebruik te maken van deze website. Bovenaan kun je een doelsoort invullen, waarna een overzicht verschijnt van de hokken waarin die soort de laatste jaren niet meer gemeld is. Klik op zo'n hok en volg de instructies boven de kaart voor meer informatie. De uiteindelijke waarneming kan dan gewoon doorgegeven worden via Waarneming.nl of Telmee.nl. Voor de zomersoorten kan de website dit seizoen nog gebruikt worden. Maar komende jaren blijft hij in de lucht, zodat ook de voorjaarssoorten aan bod komen.



Nederlandse Faunistische Mededelingen 37 verschenen (geplaatst 10 juli 2012)

Deze week verscheen de nieuwste Nederlandse Faunistische Mededelingen.

Nummer 37 bevat zeven artikelen: over brandmieren in Nederland, een voor Nederland herontdekte sprinkhaan en boktor, een opmerkelijke waarneming van een zeldzame landpissebed, het herstel van de roodrandzandbij in Nederland, de biologie van de goudwesp Holopyga generosa , en een zestig pagina's tellend overzicht van het genus Agonopterix (Lepiodoptera) in Nederland.

Meer informatie is te vinden op Nederlandse Faunistische Mededelingen.


PDFs Nederlandse Faunistische Mededelingen 30 en 31 on-line (geplaatst 5 juli 2012)

Vandaag zijn alle publicaties van de Nederlandse Faunistische Mededelingen (NFM) 30 en 31 als PDF on-line gezet. Nummer 30 bevat artikelen en mededelingen over onder andere de wc-motmug Clogmia albipunctata, de metselwesp Ancistrocerus antilope, de moerasspinner Laelia coenosa, Nederlandse mieren in 2004-2008, de springstaart Ptenothrix ciliata, Nederlandse watermijten van het genus Limnesia, aanvullingen op de naamlijst Nederlandse kieuwpootkreeften, en een checklist van de Nederlandse oribatide mijten; nieuw voor Nederland worden gemeld: de kever Dactylosternum abdominale en de dansmug Psectrocladius schlienzi.

In nummer 31 artikelen en mededelingen over onder andere een nieuwe vliegenfamilie voor Nederland (Pseudopomyzidae), geïmporteerde Afrikaanse boorvliegen, de Argentijnse mier Linepithema humile, prachtkevers, wantsen van de waddeneilanden, de zuidelijke boomsprinkhaan Meconema meridionale, de bladwesp Athalia longifoliae; nieuw voor Nederland worden gemeld: diverse wantsen en de springstaartengenera Bilobella en Neanura.

De PDFs zijn te vinden en te downloaden via de NFM-website.


Kijk op Exoten (geplaatst 2 juli 2012)

Spookdraaigatje, Japanse druipzakpijp, rosse stekelstaart, geaderde leemhoed; allemaal exoten die onder de aandacht worden gebracht in "Kijk op exoten", een nieuwsbrief die vandaag voor het eerst verschijnt. Een initiatief vanuit het Signaleringsproject exoten, waarin een groot aantal natuurorganisaties samenwerkt om exoten onder de aandacht te houden van vooral de waarnemers in het veld.

Lees meer op Natuurbericht, of download de nieuwsbrief hier.


1000-soortendag 2012 (geplaatst 6 juni 2012)

Van het weekend is het zo ver! EIS organiseert dan in samenwerking met het Natuurhistorisch Genootschap in Limburg, Staatsbosbeheer en waarneming.nl de jaarlijkse 1000-soortendag. Deze zal plaats vinden op zaterdag 9 juni in Nationaal Park de Meinweg, een uniek terrassenlandschap met bossen, heide, vennen en beekdalen in Limburg. Het nationaal park ligt ten oosten van Roermond, wordt aan drie kanten omsloten door Duitsland en is onderdeel van het Duits-Nederlandse grenspark Maas-Swalm-Nette, ongeveer 10.000 hectare groot. Het Nationaal Park De Meinweg heeft een oppervlakte van circa 1.800 ha.

Meer info over deze dag inclusief het excursieprogramma is hier te vinden.


Start laatste veldseizoen voor de nieuwe sprinkhanenatlas (geplaatst 23 mei 2012)

In het laatste jaar van de inventarisaties voor de nieuwe sprinkhanenatlas willen we ons concentreren op de witte plekken in het verspreidingsbeeld.

Met name in het noorden en zuidwesten van Nederland zijn relatief weinig waarnemers actief. Maar ook in andere delen van Nederland is nog heel veel te doen.

Bijgaand kaartje geeft een overzicht van de witte plekken, de locaties waar vanaf 2006 geen waarnemingen gedaan zijn.

Meer info in de laatste Nieuwsbrief Sprinkhanenatlas 2011-2012.


Aardhommel wint bijentelweekend (geplaatst 15 mei 2012)

Het eerste landelijke bijentelweekend op 12 en 13 mei was een succes. In honderden tuinen werden verspreid over Nederland bijen geteld (zie kaartje).

De aardhommel (zie foto Tim Faasen) werd het meeste geteld, in 211 tuinen.

De top-5 wordt opvallend genoeg gedomineerd door hommels. De aardhommel wordt op de voet gevolgd door boomhommel, tuinhommel en akkerhommel, met op de vijfde plek de honingbij.

De tuinbijentelling vindt plaats in het kader van het Jaar van de Bij en is vooral bedoeld om mensen kennis te laten maken met de fascinerende diversiteit aan bijen.

Voor een verdere bespreking van de resultaten zie jaarvandebij.nl.


Doe mee met de telling tuinbijen op 12 en 13 mei (geplaatst 9 mei 2012)

In het kader van het Jaar van de Bij vindt op 12 en 13 mei het landelijke bijentelweekend plaats. Dit is een goede gelegenheid om eens kennis te maken met de verschillende soorten bijen in de tuin.

Voor meer informatie zie www.jaarvandebij.nl. Hier is ook de bijenzoekkaart te downloaden of bestellen.


Zweefvliegennieuwsbrieven on-line (geplaatst 8 mei 2012)

De Zweefvliegennieuwsbrief was het onregelmatig verschijnende mededelingenblaadje van het project 'Verspreiding en Ecologie van de Nederlandse Zweefvliegen'. Het Zweefvliegenproject (in de volksmond ZP) werd in 1996 opgezet door de Nederlandse Jeugdbond voor Natuurstudie (NJN) en groeide in 1998 uit tot een samenwerkingsverband tussen European Invertebrate Survey - Nederland, de sectie Diptera van de Nederlandse Entomologische Vereniging (NEV) en de NJN. Uiteindelijk leidde het project tot de publicatie van het achtste deel in de serie Nederlandse Fauna: De Nederlandse zweefvliegen Diptera: Syrphidae.

Alle verschenen nummers zijn nu als PDF te downloaden.



Nieuwe Rode Lijst Nederlandse libellen (geplaatst 28 februari 2012)

Het Ministerie van EL&I streeft er naar om Rode Lijsten elke 10 jaar te actualiseren. De eerste Rode Lijst van de Nederlandse libellen dateert alweer uit 1997 (Wasscher 1999), dus het werd hoog tijd voor een update.

Deze is nu, in opdracht van het Ministerie, opgesteld door De Vlinderstichting en EIS-Nederland en gepubliceerd in het libellentijdschrift Brachytron, jaargang 14, nr. 2.

Meer info over deze nieuwe Rode Lijst is hier te vinden.



Nieuwbrief SPINED 31 on-line (geplaatst 1 februari 2012)

Het nieuwste nummer van SPINED, de nieuwsbrief van de EIS-werkgroep Spinnen, is vanaf vandaag in PDF beschikbaar op de SPINED-pagina.

Ook zijn de nieuwste versies van de Catalogus van de Nederlandse spinnen, de "Verspreiding van de spinnen van Nederland over de provincies" en de "Soortenlijst van de Nederlandse spinnen met codenummers" te raadplegen via eis-nederland.nl/spinnen.


Dierenzoeker gelanceerd (geplaatst 24 januari 2012)

Vandaag werd in Het Klokhuis de Dierenzoeker gelanceerd, een mobiele website, ontwikkeld door Het Klokhuis, Naturalis en EIS-Nederland. Met behulp van de website kunnen kinderen allerlei dieren eenvoudig op naam brengen.

John Smit geeft in het programma tekst en uitleg over het determineren van insecten en legt onder andere het verschil uit tussen zweefvliegen en wespen.

De Dierenzoeker is vanaf vandaag bereikbaar via dierenzoeker.nl.

Wie de Klokhuis-uitzending gemist heeft en deze alsnog wil zien kan deze bekijken op Uitzending gemist.



De Nederlandse biodiversiteit on-line (geplaatst 18 januari 2012)

Alle hoofdstukken van het in 2010 gepubliceerde

Noordijk, J., R.M.J.C Kleukers, E.J. van Nieukerken & A.J. van Loon (redactie)
De Nederlandse biodiversiteit. Nederlandse fauna 10
Naturalis & EIS - Nederland

zijn vanaf nu integraal beschikbaar op het Digital Academic Repository van Naturalis. Afzonderlijke bijdragen zijn te vinden door de diergroepsnaam in het zoekscherm in te tikken.


EIS-dag 21 januari 2012 (geplaatst 3 januari 2012)

Ook dit jaar trekt Stichting EIS weer een winterse zaterdag in januari uit voor het consumeren en uitwisselen van kennis over ongewervelden. Betrokkenen bij EIS en andere geïnteresseerden zijn van harte welkom om op zaterdag 21 januari 2012 vanaf 13.00 deel te nemen aan de EIS-dag. Dit jaar is het thema DNA-barcoding. Het programma is te vinden in de laatste "Tentakel".



Nederlandse Faunistische Mededelingen 36 verschenen (geplaatst 28 december 2011)

Deze week verscheen de nieuwste Nederlandse Faunistische Mededelingen.

Dit goed gevulde nummer bevat elf artikelen, waaronder nieuwe en interessante ontdekkingen onder de wantsen en boor- en prachtvliegen, een zich snel uitbreidende hooiwagen, een nieuwe Nederlandse bloemvlieg, stedelijke motmuggen, een naamlijst voor de wittevliegen van Nederland, een geïntroduceerde spiraalkalkkokerworm en zeepissebed en herontdekte Hymenoptera.

Voor 2012 zijn wederom twee reguliere nummers gepland.


Entomologische Tabel 6 verschenen (geplaatst 28 december 2011)

Deze week verscheen tevens de nieuwste Entomologische Tabel over de Rivierkreeften van Nederland.

Alle in West-Europa voorkomende rivierkreeften zijn met dit boekje van Bram Koese en Menno Soes op naam te brengen. Verder behandelen ze ook de biologie, ecologie, de kolonisatiegeschiedenis en schade en overlast veroorzaakt door de exotische soorten.




EIS-Nieuwsbrief 54 (geplaatst 21 december 2011)

EIS-Nieuwsbrief 54 is onderweg naar alle medewerkers van de werkgroepen van EIS-Nederland.

Deze nieuwsbrief staat weer vol met nieuws over de ontwikkelingen binnen de diverse werkgroepen, de 1000-soortendagen, EIS-projecten, nieuws van het bureau, diverse nieuwe publicaties en de jaarlijkse literatuurlijst.

De nieuwsbrief zal binnenkort ook beschikbaar zijn op deze website.


Digitale Kokerjuffer 13 on-line (geplaatst 21 december 2011)

David Tempelman en Koen Lock verzorgde weer een nieuwe, 13e Digitale Kokerjuffer.

De Digitale kokerjuffer is een halfjaarlijks verschijnende digitale nieuwsbrief met nieuws over kokerkjufferonderzoek in Nederland en België. Het is de opvolger van de Nederlandse kokerjuffer die tot vorig jaar door Bert Higler werd samengesteld.

Meer nieuws over de werkgroep kokerjuffers is te vinden op de werkgroeppagina.


Politieke steun nodig voor ernstig bedreigde soorten (geplaatst 19 december 2011)

Er moet snel actie worden ondernomen voor de blauwe kiekendief en enkele andere ernstig bedreigde soorten, voor ze definitief uit Nederland zijn verdwenen. Dit stelt Soortenbescherming Nederland, een samenwerkingsverband van organisaties die zich richten op bescherming van specifieke soortgroepen, in een oproep aan Tweede Kamerleden.

Lees meer


1000-soortendag 2011 (geplaatst 5 september 2011)

Op 27 augustus heeft in de Weerribben de door EIS Nederland, Waarneming.nl, Staatsbosbeheer en de VOFF georganiseerde 1000-soortendag plaats gevonden. Het doel van de dag (1000 soorten waarnemen op één dag) werd ruimschoots gehaald. Meer dan 80 deelnemers namen deel aan 16 excursies tijdens welke 1069 soorten werden aangetroffen. Op waarneming.nl is een overzicht te zien van alle soorten die in 2011 zijn waargenomen in het gebied.



Nummer 35 van Nederlandse Faunistische Mededelingen verschenen (geplaatst 11 augustus 2011)

In nummer 35 van Nederlandse Faunistische Mededelingen staan diverse wijzigingen op de lijst van de Nederlandse vliesvleugeligen. De luzernebehangersbij Megachile rotundata, de schubhaarkegelbij Coelioxys afra, de kogelgoudwesp Pseudomalus triangulifer en diverse bronswespen worden voor het eerst voor Nederland vermeld. Bijzonder is de vondst van het RIVM van Ixodiphagus hookeri, een bronswespje dat teken infecteert. De determinatie is bevestigd door John Noyes van het Natural History Museum in London. In dit nummer worden ook nog drie wantsen en een steelkwal nieuw voor de Nederlandse fauna gemeld, evenals een nieuwe parasietvlieg voor de eikenprocessierups.

Meer informatie op Nederlandse Faunistische Mededelingen.


Start Nieuwe Sprinkhanenatlas van Nederland (geplaatst 7 juni 2011)

De sprinkhanenfauna is flink in beweging. De laatste tientallen jaren zijn diverse nieuwe soorten in ons land opgedoken, meestal als gevolg van de hogere temperaturen. Daarnaast lijkt het erop dat sommige bedreigde soorten nog steeds achteruit gaan. Veertien jaar na publicatie van het boek "De sprinkhanen en krekels van Nederland" is het daarom hoog tijd om een nieuw overzicht te presenteren. Op 5 juni vond de startbijeenkomst plaats van het project.

Meer informatie op Werkgroep sprinkhanen, krekels, kakkerlakken en oorwormen en waarneming.nl/sprinkhaanatlas_start.php.


De Nederlandse hooiwagens weer beschikbaar (geplaatst 8 februari 2011)

De Nederlandse hooiwagens (Entomologische Tabellen 3) heeft goed gelopen en was eind 2010 uitverkocht. Inmiddels is de herdruk beschikbaar. Met de determineertabel in dit boekje kunnen alle Nederlandse soorten op naam gebracht worden, evenals enkele soorten die nabij onze landsgrenzen voorkomen. De soortbesprekingen zijn rijk geïllustreerd met speciaal voor deze uitgave door de auteur vervaardigde tekeningen. Van de meeste soorten zijn bovendien foto's opgenomen.

Op deze pagina staan enkele voorbeelden van pagina's uit het boek.


Hart Voor Natuur-manifestatie Utrecht (geplaatst 3 februari 2011)

19 februari 2011, van 15.00 tot 17.00 uur
Locatie: Stalplein op terrein kasteel de Haar in Haarzuilens


Een tweede Hart Voor Natuur-manifestatie wordt georganiseerd met een veelheid aan activiteiten, zoals een politiek café met licht debat, voorleessessies uit literatuur, veel muziek, gedichten en odes aan de natuur, en nog veel meer. Het geheel zal door meerdere bekende Nederlanders bijgewoond en uitgevoerd worden. Zorg dat je erbij bent om dit kabinet te laten weten dat je het niet eens bent met de bezuinigingen op de natuur.


EIS-dag zaterdag 22 januari 2011 - Verborgen biodiversiteit (geplaatst 6 januari 2011)

Bij EIS-Nederland betrokken personen en andere geïnteresseerden zijn van harte welkom om op zaterdag 22 januari 2011 vanaf 13.00 deel te nemen aan de EIS-dag met het thema: 'Verborgen Biodiversiteit'.

Dit jaar zullen organismen de revue passeren die zelfs voor EIS-begrippen onbekend en onbemind te noemen zijn. Op het programma staan onder andere: steekmuggen, bladluizen, sluipwespen en de opmerkelijke ontdekkingen naar aanleiding van het nieuwe biodiversiteitsboek. Daarnaast is er ook aandacht voor soorten die bovengemiddeld versmaad of gemeden worden zoals vlo- en rivierkreeften. Bekijk het programma hier.


copyright Susanne Kuijpers Spin van het jaar 2011: de labyrintspin (geplaatst 27 december 2010)

De labyrintspin (Agelena labyrinthica, Clerck, 1757) is een heel bekende soort uit de familie van de Trechterspinnen (Agelenidae). De labyrintspin ontleent zijn naam aan de karakteristieke vorm van zijn trechterweb. Over de gehele wereld zijn er 500 soorten trechterspinnen; in Europa zijn dat er zo'n 150.

Binnen Nederland is de verspreiding nog onvolledig bekend. Een gebrekkig beeld van verspreiding komt vooral voor bij algemene soorten, omdat de meeste mensen daaraan geen aandacht besteden. Het is de bedoeling van het project De Spin van het Jaar ook voor een algemene soort aandacht te vragen en er meer gegevens over te verzamelen. Voor meer informatie, zie hier.


Nederlandse Faunistische Mededelingen 34 verschenen (geplaatst 25 december 2010)

Op 24 december verscheen de nieuwste Nederlandse Faunistische Mededelingen.

Dit gevarieerde nummer bevat tien artikelen, waaronder de ontdekkingen van de kiezelsprinkhaan en spoorkrekel, de Oostzeegroenworm, exotische kevers, nieuwe sluipvliegen en mosmijten alsmede de herontdekking van een wants en duizendpoot.

Voor 2011 zijn twee reguliere nummers gepland, evenals een special over rivierkreeften.



Laatst aangepast op 11 juni 2013